wtorek, 6 stycznia 2026

Z cyklu okręty wojenne i jednostki pomocnicze ... cz. 109 - RFA WAVE KNIGHT (A789)

RFA WAVE KNIGHT (A389) – brytyjski szybki zbiornikowiec floty typu Wave, przeznaczony do zaopatrywania w morzu, w każdym zakątku globu w paliwo i smary jednostki Royal Navy oraz państw NATO, który wraz z bliźniaczą jednostką RFA WAVE RULER miał zastąpić w służbie pochodzące z lat 60-tyych stare jednostki typów: Ol, Rover i Leaf, które dodatkowo poza wiekiem nie spełniały już wymogów konwencji MARPOL o Zapobieganiu Zanieczyszczaniu Morza przez Statki. Kontrakt na budowę przyszłego RFA WAVE KNIGHT trafił w 1997 roku do stoczni Vickers Shipbuilding and Engineering Ltd. (Marconi Marine VSEL) z Barrow-in-Furness. Prace nad jednostką rozpoczęły się w 1998 roku a 29 września 2000 roku miało miejsce jej wodowanie. W dniu 8 kwietnia 2003 roku po zakończeniu serii prób morskich RFA WAVE KNIGHT (A389) został oficjalnie przyjęty do służby. Z ważniejszych wydarzeń mających miejsce od tego momentu warto wspomnieć o:

październik 2004 rok	asystowaniu wraz z fregatą HMS MONTROSE kanadyjskiemu okrętowi podwodnemu HMCS CHICOUTIMI, do którego 100 Mm na północny – zachód do Hrabstwa Mayo w Irlandii, na skutek nie zamknięcia jednego z włazów dostało się 2.000 litrów wody morskiej
2008 rok	udziale w misji na Bliskim Wschodzie, gdzie RFA WAVE KNIGHT miał za zadanie wspierać okręty państw NATO, operujące w ramach misji anty-pirackiej na wodach w pobliżu Somalii oraz Zatoki Perskiej, w trakcie jej trwania, w dniach 17-21 maja zbiornikowiec uczestniczył w odbywających się na wodach Zatoki Omańskiej międzynarodowych ćwiczeniach morskich pk. Khunjar Haad
2009 rok	udziale w misji na Bliskim Wschodzie, gdzie zbiornikowiec ponownie miał za zadanie wspierać okręty państw NATO prowadza ce działania w ramach misji anty-pirackiej na wodach w pobliżu Somalii oraz Zatoki Perskiej, w trakcie jej trwania: 18 kwietnia załoga RFA WAVE KNIGHT dwukrotnie, w odstępie kilku godzin, udzieliła pomocy dwóm cywilnym tankowcom atakowanym przez piratów, wpierw HANDY TANKERS MAGIC a następnie FRONT ARDENNES, 23 października załoga zbiornikowca była świadkiem, porwania dwóch obywateli Zjednoczonego Królestwa z jachtu LYNN RIVAL – w tym przypadku pomimo podejścia na dystans zaledwie 15 metrów załoga nie interweniowała z obawy przed narażeniem swojego życia, za co też spotkała ją mocna krytyką ze strony Pierwszego Lorda Morskiego Admirała Sir Marka Stanhope`a
2009 – 2010 rok	remoncie i modernizacji jednostki w stoczni w Liverpoolu, po którym to powróciła ona do służby w lutym 2011 roku
2011 rok	udziale w ramach Grupy Reagowania Cougar 11 w misji na wodach Morza Śródziemnego i Bliskim Wschodzie, w trakcie której: maj - jednostka uczestniczyła w odbywających się u wybrzeży Cypru ćwiczeniach Cypriot Lion, czerwiec – jednostka uczestniczyła w mającej miejsce u wybrzeży Libii operacji NATO Unifited Protector, po czym powróciła do zadań w ramach zgrupowania Cougar 11, przechodząc na Morze Czerwone, gdzie wzięła udział w ćwiczeniach Red Alligator,
luty 2012 rok	udziale w operacji Scimitar Anzac skierowanej przeciwko piratom operującym na wodach Morza Czerwonego i Zatoki Adeńskiej
styczeń – lipiec 2013 rok	prowadzeniu działań w ramach Atlantic Patrol (North) w rejonie Karaibów, w miejsce zluzowanego RFA ARGUS, do zadań jednostki należało prowadzenia operacji przeciwko przemytnikom narkotyków i udzielanie pomocy humanitarnej w trakcie trwania sezonu huraganów - w trakcie trwania tej misji okręt odwiedził porty: Miami (1 maja) i Willemstad (17 czerwca)
2014 rok	operowaniu w ramach Grupy Reagowania Cougar 14
lipiec 2016 – lipiec 2017 rok	prowadzeniu działań w ramach Atlantic Patrol (North) na wodach Karaibów - w trakcie trwania tej misji jednostka odwiedziła: Hawanę (luty 2017), Falklandy (kwiecień) oraz Bermudy, co zbiegało się z odbywającymi się akurat na ich wodach 35 regatami z cyklu America Cup
czerwiec 2019 rok	wspieraniu jednostek wchodzących w skład Joint Expeditionary Force podczas mających miejsce na wodach wschodniego Bałtyku ćwiczeń Baltic Protector
lipiec 2019 rok	udziale w ćwiczeniach Dynamic Mongoose
sierpień 2019 -?	wyruszeniu na wody Zatoki Perskiej i Oceanu Indyjskiego by w ramach Operacji Kipion wspierać operujące tam brytyjskie jednostki
2021 rok	operowaniu w ramach grupy jednostek w rejonie Karaibów, w celu niesienia potencjalnej pomocy Brytyjskim Terytoriom Zamorskim w trakcie nadchodzącego sezonu huraganów - w trakcie trwania tej misji jednostka w sierpniu: udzieliła pomocy humanitarnej nawiedzonemu przez trzęsienie ziemi Haiti oraz wraz z US Coast Guard prowadziła działania skierowane przeciwko przemytnikom narkotyków.

W lutym 2022 roku zostało zakomunikowane że RFA WAVE KNIGHT zostanie przeniesiony do rezerwy i umieszczony w stanie „rozszerzonej gotowości”. W czerwcu 2023 roku w prasie pojawiły się informacje, że obie jednostki ze względu na braki kadrowe i cięcia kosztów zostaną wycofane ze służby i potencjalnie sprzedane za granicę. W tym samym miesiącu minister stanu James Cartlidge oraz Ministerstwo Obrony zakomunikowało, że oba zbiornikowce mają jednak pozostać w stanie „rozszerzonej gotowości” aż do 2028 roku z opcją potencjalnej reaktywacji, w momencie gdy sytuacja będzie tego wymagała. W listopadzie 2024 roku nowo wybrany rząd Partii Pracy zakomunikował, że obie jednostki mają ostatecznie zostać wycofane ze służby do marca 20025 r., w ramach oszczędności budżetowych.

* * *

Jednostki typu Wave Knight
Numer i nazwa	Stocznia	Wodowanie	W służbie
RFA WAFE KNIGHT (A389)	Barrow	29.09.2000	08.04.2003
RFA WAVE RULER (A390)	Govan	09.02.2001	27.04.2003

* * *

Dane techniczne
Wyporność:	23.394 GRT / 18.260 DWT
Wymiary (d. x sz. x z.)	196,5 x 27,20 x 9,5 m
Kadłub:	podwójne poszycie spełniające wymogi klasy LR +100A1+LMC class +UMS Ice 1D, dodatkowo jednostka posiada osłony balistyczne oraz jest przystosowana do operowania w strefie w której użyto broni ABC
Napęd (spalinowo - elektryczny):	4 x 12 cylindrowe silniki wysokoprężne Wärtsilä V12 Vasa 32 – każdy o mocy 6.280 BHP
	1 silnik elektryczny GEC Alstom o mocy 14 MW z 4 generatorami GEC Alstom, każdy o mocy 4.69 MW
	pojedynczy wał napędowy zakończony śrubą o stałym skoku
Prędkość:	20 węzłów
Zasięg:	8.000 mil morskich przy prędkości 15 węzłów
Wyposażenie pomocnicze:	dziobowy ster strumieniowy KaMeWa
	rufowy ster strumieniowy KaMeWa
	1 pomocniczy zespół prądotwórczy napędzany przez silnik wysokoprężny Wärtsilä o mocy 1.6 MW
	instalacja do produkcji wody pitnej o wydajności 100 ton na dzień
Wyposażenie elektroniczne:	zintegrowany system nawigacyjny mostka – Kelvin Hughes Ninas 9000
	zintegrowany system zarządzania okrętem IPMS
	radar obserwacji powierzchni / radar nawigacyjny Kelvin Hughes ShrapEye (pasmo I)
	radar nawigacyjny Furuno
	system swój/obcy: Typ 1017
	żyrokompas
	echosonda
	systemy łączności
Systemy walki elektronicznej	8 x VI lufowych wyrzutni wabików Seagnat
Uzbrojenie:	umiejscowione na platformach na obu burtach poniżej skrzydeł mostka stanowiska do montażu 2 x I armat automatycznych DS30B kal. 30 mm
	2 x stanowiska do montażu wielolufowych karabinów maszynowych Mk.44 kal. 7,62 mm
	5 x I stanowisk do montażu karabinów maszynowych L7 kal. 7,62 mm
	umieszczone na dziobie oraz na dachu hangaru na rufie stanowiska do montażu systemu obrony bezpośredniej Mk.15 Phalanx kal. 20 mm
Wyposażenie załadunkowe:	3 maszty do zaopatrywania w morzu – dwa na bakburcie i 1 na sterburcie, każde uzbrojone w 7 calowe standardowe węże NATO do przekazywania i odbioru paliwa okrętowego F76 oraz paliwa lotniczego F33 a także w 2,5 calowe węże do pobierania i przekazywania wody pitnej
	umieszczony na rufie poniżej pokładu lotniczego, wyposażony w rolkę Hudsna system przekazywania paliwa okrętowego F76
	2 rozmieszczone asymetrycznie po obu burtach dźwigi pokładowe
	ulokowane poniżej mostka stanowisko kontroli operacji RAS oraz umieszczone na śródokręciu stanowisko sterowania wciągarkami
Przestrzeń ładunkowa:	zbiorniki zdolne do przyjęcia 16.000 m³ płynów, w tym 13.000 m³ paliwa okrętowego F76, 3.000 m³ paliwa lotniczego F44 oraz 380 m³ wody pitnej
	8 x 20 metrowych chłodzonych kontenerów do transportu 150 ton żywności
	500 m³ powierzchni do przewożenia ładunków suchych
Wyposażenie medyczne:	szpital okrętowy wyposażony w salę operacyjną i dwa łózka dla pacjentów wymagających intensywnej opieki medycznej
Wyposażenie lotnicze:	pokład lotniczy oraz duży hangar (posiadający min. suwnicę bramową umożliwiająca wymianę silnika śmigłowca) zdolne do przyjęcia pojedynczego śmigłowca Merlin HM1 lub dwóch śmigłowców Lynx/Wildcat
Załoga:	80 os personelu RFA oraz 22 os. personelu Royal Navy (personel lotniczy / artylerzyści)